OGŁOSZENIA DUSZPASTERSKIE
24 MARCA 2024 ROKU

1. Dziś przypada Niedziela Męki Pańskiej zwana Niedzielą Palmową. Obrzęd poświęcenia palm podczas każdej Mszy św.
   Palmy można nabyć na stolikach pod chórem. Ofiary zebrane z rozprowadzania palm przeznaczone będą na budowę hospicjum.
2. Skarbonki jałmużny wielkopostnej należy składać do zakrystii. Ofiary zebrane w ten sposób przeznaczone są na chleb dla biednych.
3. Dziś po Mszy św. o godz. 10.30 odbędzie się rozstrzygnięcie konkursu na Najdłuższą Palmę Wielkanocną.
4. Dziś o godz. 17.15 odbędzie się nabożeństwo Gorzkich Zali. Naukę pasyjną wygłosi O. Azariasz Hess.
5. Trwa nowenna za Ojczyznę, która sprawowana jest codziennie po Mszy św o godz. 18.00.
6. Zapraszamy wszystkich parafian i gości na Drogę Krzyżową ulicami naszej parafii. Nabożeństwo Drogi Krzyżowej będzie celebrowane dziś bezpośrednio po zakończeniu Mszy św. o godz. 18.00.
7. W poniedziałek przypada 32. rocznica erygowania diecezji warszawsko-praskiej. Z tej racji po Mszy o godz. 18.00 zostanie odmówiony akt zawierzenia diecezji Bożemu Miłosierdziu.
8. W poniedziałek o godz. 18.00 będzie celebrowana Msza św. przez wstawiennictwo św. Joanny Beretty Molli. Po Mszy św.
   w kościele odbędzie się spotkanie wspólnoty Różaniec Rodziców za Dzieci. Tego dnia podczas Mszy św. o godz. 18.00 będzie można złożyć przyrzeczenia dotyczące duchowej adopcji dziecka poczętego.
9. We wtorek o godz. 19.00 w zakrystii odbędzie się spotkania dla ministrantów, lektorów i ceremoniarzy przed Triduum Paschalnym.
10. We wtorek o godz. 19.00 w kancelarii odbywają się bezpłatne porady psychologa.
11. W każdą środę od godz. 18.30 do 20.00 w budynku kościoła czynna jest poradnia rodzinna. Kancelaria parafialna czynna tylko do Wielkiej Środy włącznie.
12. Ofiary na kwiaty do Grobu Pańskiego i Ciemnicy można składać do skarbony pod chórem.
13. W czwartek przypada Wielki Czwartek – dzień ustanowienia sakramentu Eucharystii i Kapłaństwa. Tego dnia nie ma Mszy św. porannych. Msza Wieczerzy Pańskiej będzie sprawowana o godz. 18.00. Z sakramentu pokuty i pojednania będzie można skorzystać tego dnia między godz. 7.00 a 8.30 i po południu od godz.17.00 do 17.50. Adoracja Najświętszego Sakramentu od godz. 19.00 do 22.00.
14. W Piątek zgodnie ze starożytną tradycją Kościół nie sprawuje Mszy św.
    O godz. 18.00 będzie celebrowana Liturgia Męki Pańskiej. Tego dnia z sakramentu Pokuty i Pojednania będzie można skorzystać w kaplicy między godz. 15.00 a 17.30. O godz. 9.00 będzie celebrowane nabożeństwo Drogi Krzyżowej, zaś o godz. 15.00 Koronką do Bożego Miłosierdzia rozpoczniemy Nowennę przed Uroczystością Miłosierdzia Bożego. Adoracja Najświętszego Sakramentu tego dnia od godz. 7.00 do godz. 22.00. W piątek obowiązuje post jakościowy i ilościowy.
15. W Sobotę z racji Wielkiej Soboty Adoracja Najświętszego Sakramentu będzie odbywać się od godz. 7.00 do godz. 17.30. Święcenie pokarmów będzie miało miejsce  co 15 minut od godz. 8.00 do 16.30. Spowiedź od godz. 8.00 do godz. 16.00. Liturgia Wigilii Paschalnej będzie sprawowana o godz. 18.00.
16. Przypominamy, że w nocy z soboty na niedzielę przestawiamy zegarki o godzinę do przodu.
17. W przyszłą niedzielę przypada Uroczystość Zmartwychwstania Pańskiego. Msza św. rezurekcyjna będzie sprawowana o godz. 6.00. Nie ma tego dnia Mszy św. o godz. 7.30. Pozostałe Msze św. sprawowane według porządku niedzielnego.
18. Msze św. w Poniedziałek Wielkanocny będą sprawowane według porządku niedzielnego.
19. Prasa katolicka do nabycia na stoliku pod chórem. Zachęcamy do lektury naszego diecezjalnego tygodnika „Idziemy”.
20. Prosimy wszystkich parafian i gości, aby do zakrystii udawali się dopiero po pieśni kończącej Mszę św. Prosimy także, aby udając się do toalety przechodzić nie przez główną, tylko boczną zakrystię.
21. Parafialna pielgrzymka autokarowa bez nocnych przejazdów do Medjugorie 24-30.08.2024. Koszt 1900 zł. Zapisy w zakrystii.
22. Świece Caritas do nabycia na stoliku pod chórem.

Ksiądz Proboszcz Andrzej Kuflikowski
Kustosz Sanktuarium św. Ojca Pio

Katecheza nr 288

„Palma pachnąca wiosną. Rozkoszny zajączek wielkanocny. Starannie przystrojona święconka. Smaczne jajko. Ciepły żurek i jeszcze sernik! Takie chrześcijaństwo to ja lubię! Nie emanujące krzyżem, nie mówiące o cierpieniu, akceptujące wszystkich i wszystko. Takie fajne, bo takie bezproblemowe”.

Do nieba idzie się za rozwijanie wiary, a nie kultywowanie tradycji.

Słabo gdy bardziej wierzysz w moc święconki, niż miłosierdzie konfesjonału.

OGŁOSZENIA DUSZPASTERSKIE
17 MARCA 2024 ROKU

1. Od V Niedzieli Wielkiego Postu aż do zakończenia liturgii ku czci Męki Pańskiej w Wielki Piątek zakrywa się krzyże.
2. Dziś rozpoczynają się wielkopostne rekolekcje dla dorosłych. Rekolekcje potrwają do środy włącznie. Nauki rekolekcyjne wygłosi ks. prof. Zdzisław Janiec. Msze św. z naukami będą wygłaszane podczas każdej niedzielnej Mszy św. Zaś w poniedziałek, wtorek i środę podczas Mszy o godz. 9.00, 15.00, 18.00 i 20.30.
3. Dziś o godz. 17.15 odbędzie się nabożeństwo Gorzkich Zali. Naukę pasyjną wygłosi O. Azariasz Hess.
4. Trawa nowenna za Ojczyznę, która sprawowana jest codziennie po Mszy św o godz. 18.00.
5. Dziś o godz. 20.30 będzie sprawowana Msza św. zbiorowa przez wstawiennictwo bł. Carlo Acutisa – patrona dzieci i młodzieży. Intencję na tę Mszę św. można składać do skrzynki intencji bądź zamawiać w zakrystii.
6. W poniedziałek po Mszy św. o godz. 18.00 w kaplicy odbędzie się kolejny wykład liturgiczno-pastoralny prowadzony przez
   ks. prof. Zdzisława Jańca.
7. We wtorek przypada uroczystość św. Józefa, Oblubieńca Najświętszej Maryi Panny. Msze św. tego dnia sprawowane są zgodnie z rekolekcyjnym porządkiem.
8. We wtorek o godz. 19.00 w kancelarii odbywają się bezpłatne porady psychologa.
9. W każdą środę od godz. 18.30 do 20.00 w budynku kościoła czynna jest poradnia rodzinna.
10. W piątki Wielkiego Postu odbywają się nabożeństwa Drogi krzyżowej. W naszej parafii są sprawowane o godz. 9.30,
    17.15 – dla dzieci, 18.30 i 20.00.
11. W sobotę o godz. 9.30 odbędzie się zbiórka ministrancka dla kandydatów, ministrantów, lektorów i ceremoniarzy.
12. W sobotę o godz. 15.00 będzie celebrowana Msza św. za wszystkich samorządowców. Eucharystii będzie przewodniczył ordynariusz diecezji warszawsko-praskiej Biskup Romuald Kamiński.
13. W przyszłą niedzielę przypada Niedziela Palmowa. Palmy będzie można nabyć u Pań ze Wspólnoty Żywego Różańca.
14. W przyszłą niedzielę po Mszy św. o godz. 10.30 odbędzie się konkurs dla dzieci na najdłuższą palmę.
15. W przyszłą niedzielę po Mszy św. o godz. 18.00 wyruszy parafialna Droga Krzyżowa ulicami Gocławia.
16. W przyszłą niedzielę zwracamy skarbonki jałmużny wielkopostnej.
17. Ofiary na kwiaty do Bożego Grobu i Ciemnicy można składać do skarbony pod chórem.
18. Prasa katolicka do nabycia na stoliku pod chórem. Zachęcamy do lektury naszego diecezjalnego tygodnika „Idziemy”.
19. Prosimy wszystkich parafian i gości, aby do zakrystii udawali się dopiero po pieśni kończącej Mszę św. Prosimy także, aby udając się do toalety przechodzić nie przez główną, tylko boczną zakrystię.
20. Przypominamy, że w każdą sobotę między godz. 17.00 a 18.00 w naszym kościele istnieje możliwość spowiedzi. Osoby starsze, bądź słabosłyszące mogą skorzystać ze spowiedzi w konfesjonale zamykanym, zlokalizowanym pod chórem podczas Mszy św. o godz. 10.30 w każdą niedzielę.
21. Parafialna pielgrzymka autokarowa bez nocnych przejazdów do Medjugorie 24-30.08.2024. Koszt 1900 zł. Zapisy w zakrystii.
22. Świece Caritas, skarbonki jałmużny wielkopostnej do nabycia na stoliku pod chórem.

Ksiądz Proboszcz Andrzej Kuflikowski
Kustosz Sanktuarium św. Ojca Pio

Katecheza nr 287

Jak żyć i nie zwariować? Obniżyć poziom oczekiwań. Kłócić się tylko z mądrymi. Wspierać zaangażowanych. Pomagać poszkodowanym. Słuchać Boga i wierzyć w siebie. Otoczyć się myślącymi ludźmi. Realizować pasję. Spełniać marzenia. Dbać
o zdrowie. Mieć czas dla siebie i Boga. Niektórym powiedzieć: NIE! Starać się tam, gdzie to doceniają. Być odważnym.

I pamiętać, że ziemia to tylko przystanek w drodze do wieczności.

OGŁOSZENIA DUSZPASTERSKIE
10 MARCA 2024 ROKU

1. Dziś w naszej parafii rozpoczynają się szkolne rekolekcji dla dzieci, które potrwają do środy włącznie. Rekolekcje poprowadzi ks. Dawid Sychowski rzecznik diecezji warszawsko-praskiej. Nauki rekolekcyjne odbędą się dziś o podczas Mszy o godz. 10.30. Zaś w poniedziałek, wtorek i środę o godz. 11.30 i 13.00.
2. Dziś po każdej Mszy św. Siostry z Lasek przed kościołem będą rozprowadzały swoje wyroby za dobrowolną ofiary na domy misyjne w Rwandzie i Indiach.
3. Koncert Pasyjny ” Golgota Jasnogórska ” w wykonaniu Marcina Stycznia i Heleny Adwent odbędzie się dziś o godz. 19.00
   w naszym sanktuarium.
4. Dziś o godz. 17.15 odbędzie się nabożeństwo Gorzkich Zali. Naukę pasyjną wygłosi O. Azariasz Hess.
5. We wtorek o godz. 19.00 w kancelarii odbywają się bezpłatne porady psychologa.
6. W środę przypada 11. rocznica wyboru na Stolicę Piotrową Papieża Franciszka. Pamiętajmy o osobie Ojca Świętego w swoich modlitwach.
7. W środę o godz. 19.00 w kaplicy odbędzie się kolejne spotkanie kursu przedmałżeńskiego.
8. W każdą środę od godz. 18.30 do 20.00 w budynku kościoła czynna jest poradnia rodzinna.
9. W piątki Wielkiego Postu odbywają się nabożeństwa Drogi krzyżowej. W naszej parafii są sprawowane o godz. 9.30,
   17.15 – dla dzieci, 18.30 i 20.00.
10. W sobotę o godz. 9.30 odbędzie się zbiórka ministrancka dla kandydatów, ministrantów, lektorów i ceremoniarzy.
11. W przyszłą niedzielę rozpoczną się wielkopostne rekolekcje dla dorosłych. Rekolekcje potrwają do środy włącznie. Nauki rekolekcyjne wygłosi ks. prof. Zdzisław Janiec. Msze św. z naukami będą wygłaszane podczas każdej niedzielnej Mszy św.
    Zaś w poniedziałek, wtorek i środę podczas Mszy o godz. 9.00, 15.00, 18.00 i 20.30.
12. Prasa katolicka do nabycia na stoliku pod chórem. Zachęcamy do lektury naszego diecezjalnego tygodnika „Idziemy”.
13. Prosimy wszystkich parafian i gości, aby do zakrystii udawali się dopiero po pieśni kończącej Mszę św.
14. Przypominamy, że w każdą sobotę między godz. 17.00 a 18.00 w naszym kościele istnieje możliwość spowiedzi. Osoby starsze, bądź słabosłyszące mogą skorzystać ze spowiedzi w konfesjonale zamykanym, zlokalizowanym pod chórem podczas Mszy św. o godz. 10.30 w każdą niedzielę.
15. Parafialna pielgrzymka autokarowa bez nocnych przejazdów do Medjugorie 24-30.08.2024. Koszt 1900 zł. Zapisy w zakrystii.
16. Świece Caritas, skarbonki jałmużny wielkopostnej do nabycia na stoliku pod chórem.
17. Msza sw dla chorych I  ich opiekunów w sobotę 16 marca o 12.00 w kościele.  Zapraszamy.

Ksiądz Proboszcz Andrzej Kuflikowski
Kustosz Sanktuarium św. Ojca Pio

Katecheza nr 286

Jak to jest, że jedni ze wszystkim sami sobie radzą, a inni wiecznie potrzebują pomocy? Nie mówimy tu o wypadkach losowych czy chorobach. W tych sytuacjach jeśli można, trzeba pomóc – to jasne! Mamy na myśli zawodowych narzekaczy. Takich, którzy z jęczenia mają doktorat a do pracy dwie lewe ręce. Dobrobyt bierze się z działania a nie z narzekania.

Wspierać trzeba potrzebujących, chorych, pokrzywdzonych a nie leniwych krzykaczy.
Wielki Post jest idealną sposobnością do walki z lenistwem i narzekaniem. A no i jeszcze z zazdrością. Tak na marginesie…  Im ktoś więcej pracuje, tym ma mniej czasu na zazdrość.

OGŁOSZENIA DUSZPASTERSKIE
III NIEDZIELA WIELKIEGO POSTU

1. Dziś o godz. 12.00 będzie sprawowana Msza św. za Żołnierzy Wyklętych. Modlitwie będzie przewodniczył Bp. Wojciech Osial. Obchody rozpoczną się o godz. 11.50 przy pomniku Gen. A. E. Fieldorfa.
2. Dziś o godz. 17.15 odbędzie się nabożeństwo Gorzkich Żali. Naukę pasyjną wygłosi O. Azariasz Hess.
3. W poniedziałek przypada 42. rocznica święceń biskupich i dzień imienin Bpa seniora Kazimierza Romaniuka.
4. W poniedziałek o godz. 18.00 będzie sprawowana Msza św. za zmarłych polecanych w wypominkach parafialnych. Wypominki będą odczytywane od godz. 17.30.
5. Grupa Modlitwy św. O. Pio zaprasza na spotkanie we wtorek po Mszy św. wieczornej.
6. We wtorek o godz. 19.00 w kancelarii odbywają się bezpłatne porady psychologa.
7. W środę o godz. 19.00 w kaplicy rozpocznie się kurs przedmałżeński. Zapisy na pierwszym spotkaniu.
8. W każdą środę od godz. 18.30 do 20.00 w bibliotece parafialnej czynna jest poradnia rodzinna.
9. W czwartek przypada I czwartek miesiąca z tej racji o godz. 18.00 będzie sprawowana Msza św. za powołanych i o nowe powołania do życia kapłańskiego i zakonnego. W czwartek o godz. 19.00 w kościele odbędzie się spotkanie Totus Tuus
   i wspólnoty Różańca Panów.
10. W piątki Wielkiego Postu odbywają się nabożeństwa Drogi krzyżowej. W naszej parafii są sprawowane o godz. 9.30,
    17.15 – dla dzieci, 18.30 i 20.00.
11. Msza św. w intencjach wszystkich Kobiet z okazji ich święta w piątek 8 marca o 18.00. Zapraszamy.
12. Parafialna Pielgrzymka do Lichenia i Kalisza z Ojcem Azariaszem wyrusza w sobotę 9 marca o 6.00. Powrót ok. 21.00. Pielgrzymów otaczamy modlitwą.
13. W sobotę o godz. 10.00 odbędzie się kolejne spotkanie dla rodziców i dzieci, przed sakramentem I Komunii św.
14. W przyszłą niedzielę 10 marca w naszej parafii rozpoczną się szkolne rekolekcji dla dzieci. Rekolekcje poprowadzi ks. Dawid Sychowski- Rzecznik diecezji warszawskopraskiej.
15. W przyszłą po każdej Mszy św. siostry z Lasek przed kościołem będą rozprowadzały swoje wyroby za dobrowolną ofiary
    na swoje domy misyjne w Rwandzie i Indiach.
16. Koncert Pasyjny ” Golgota Jasnogórska ” w wykonaniu Marcina Stycznia  i Heleny Adwent w przyszłą niedzielę 10 marca o 19.00 w naszym sanktuarium.
17. W V niedzielę Wielkiego Postu 17 marca rozpoczną się wielkopostne rekolekcje dla dorosłych. Rekolekcje potrwają do środy włącznie. Nauki rekolekcyjne wygłosi ks. prof. Zdzisław Janiec.
18. Prasa katolicka do nabycia na stoliku pod chórem. Zachęcamy do lektury naszego diecezjalnego tygodnika „Idziemy”.
19. Prosimy wszystkich parafian i gości, aby do zakrystii udawali się dopiero po pieśni kończącej Mszę św.
20. Przypominamy, że w każdą sobotę między godz. 17.00 a 18.00 w naszym kościele istnieje możliwość spowiedzi. Osoby starsze, bądź słabosłyszące mogą skorzystać ze spowiedzi w konfesjonale zamykanym, zlokalizowanym pod chórem podczas Mszy św. o godz. 10.30 w każdą niedzielę.
21. Parafialna pielgrzymka autokarowa bez nocnych przejazdów do Medjugorie 24-30.08.2024. Koszt 1900 zł. Zapisy w zakrystii.
22. Świece Caritas, skarbonki jałmużny wielkopostnej do nabycia na stoliku pod chórem.

Ksiądz Proboszcz Andrzej Kuflikowski
Kustosz Sanktuarium św. Ojca Pio

Katecheza nr 285

Co trzeba mieć w głowie, żeby hejtować? Jak wielkim trzeba być tchórzem, aby anonimowo wypisywać nieprzychylne komentarze?
W końcu jak nudne trzeba mieć życie, by żyć życiem innych?

Pomyślmy kto hejtuje? Człowiek bogaty, zaradny, spełniony i szczęśliwy? Raczej nie. Z reguły to niedorajdy życiowe, którym nic
się nie chce, a na wszystkim się znają.

Człowieku zamiast żyć życiem innych, popraw swoje. Każdemu wyjdzie to na dobre.

Wielki Post jest idealną sposobnością do poskromienia języka i okiełznania paluszków.

OGŁOSZENIADUSZPASTERSKIE
II NIEDZIELA WIELKIEGO POSTU

1. Dziś przypada Niedziela Misyjna. Po każdej Mszy św. jest prowadzona zbiórka do puszek na cele misyjne.
2. Dziś o godz. 17.15 odbędzie się nabożeństwo Gorzkich Zali. Naukę pasyjną wygłosi O. Azariasz Hess.
3. W poniedziałek o godz. 18.00 będzie sprawowana Msza św. przez wstawiennictwo św. Joanny Beretty Molli – patronki małżeństw starających się o potomstwo. Intencję na tę Mszę św. można składać do skrzynki intencji znajdującej się przy obrazie i relikwiach św. Beretty Molli. Po Mszy odbędzie się spotkanie wspólnoty Różaniec Rodziców za Dzieci.
4. We wtorek o godz. 19.00 w kancelarii odbywają się bezpłatne porady psychologa.
5. W środę o godz. 18.00 będzie celebrowana Msza św. przez wstawiennictwo św. Charbela – patrona osób chorych z możliwością przyjęcia namaszczenia olejami świętego. Intencje na tę Mszę św. można składać do skrzynki intencji.
6. W każdą środę od godz. 18.30 do 20.00 w bibliotece parafialnej czynna jest poradnia rodzinna.
7. W piątek przypada pierwszy piątek miesiąca. Z sakramentu pokuty i pojedniania będzie można skorzystać podczas każdej Mszy św. Porządek Mszy św. tego dnia będzie następujący: 7.00, 8.00, 9.00, 15.00, 17.00, 18.00 i 20.30.
8. Msza św w intencji Ojczyzny o 20.30.
9. W piątki Wielkiego Postu odbywają się nabożeństwa Drogi krzyżowej. W naszej parafii są sprawowane o godz. 9.30, 17.15 – dla dzieci, 18.30 i 20.00.
10. W sobotę o godz. 9.00 będzie celebrowana Msza św. w intencji Kół Żywego Różańca. Podczas tej Mszy św. Wspólnota Żywego Różańca odnowi swoje przyrzeczenia. Po Mszy adoracja Najświętszego Sakramentu zakończona konferencją o godz. 11.00.
11. W sobotę o godz. 9.30 odbędzie się zbiórka kandydatów, ministrantów, lektorów i ceremoniarzy.
12. W sobotę między godz. 10.00 a 12.00 kapłani będą odwiedzali chorych z posługą sakramentalną.
13. W sobotę o godz. 18.00 zapraszamy rodziców wraz z synami po odbiór strojów komunijnych, zaś o godz.18.30 rodziców wraz z córkami. Odbiór strojów będzie odbywał się w kaplicy.
14. Msza św. za Gen. A. E. Fieldorfa i żołnierzy wyklętych w przyszłą niedzielę o 12.00. Uroczystości rozpoczniemy od składania wieńcy przy pomniku Generała o 11.50. Serdecznie zapraszamy.
15.Kurs przedmałżeński rozpocznie się w naszej parafii w środę 6 marca, o godz. 19.00 w kaplicy. Zapisy na pierwszym spotkaniu.
16. Prasa katolicka do nabycia na stoliku pod chórem. Zachęcamy do lektury naszego diecezjalnego tygodnika „Idziemy”.
17. Prosimy wszystkich parafian i gości, aby do zakrystii udawali się dopiero po pieśni kończącej Mszę św.
18. Parafialna Pielgrzymka Autokarowa bez nocnych przejazdów do Medjugorie- 24-30.08.2024 . Koszt 1900 zł. Zapisy w zakrystii.
19. Widowisko muzyczno-filmowe dedykowane pamięci Hieronima Dekutowskiego „Zapory” w 75 r. Jego śmierci zaprezentują aktorzy, woakliścii muzycy z zespołu „ Sonanto” w poniedziałek 4 marca 2024 o 19.00 w Sali widowiskowej Terminalu Kultury Gocław. Wstęp wolny.
20. Przypominamy, że w każdą sobotę między godz. 17.00 a 18.00 w naszym kościele istnieje możliwość spowiedzi. Osoby starsze, bądź słabosłyszące mogą skorzystać ze spowiedzi w konfesjonale zamykanym, zlokalizowanym pod chórem podczas Mszy św. o godz. 10.30 w każdą niedzielę.

Ksiądz Proboszcz Andrzej Kuflikowski
Kustosz Sanktuarium św. Ojca Pi

Katecheza nr 284

Pielęgnować należy kwiaty bo uschną. Albo cerę, żeby zmarszczek nie było widać. Szczególnie należy pielęgnować związek. Generalnie pielęgnować można wszystko.  Prawie wszystko. Bo są rzeczy i stany, których pielęgnować nie należy np. urazę,
gniew czy złość.

Szczególnie ciężko żyć w małżeństwie z kimś, kto pielęgnuję właśnie takie postawy. Niby wybaczył, niby zapomniała, ale nigdy nie wiadomo kiedy to co miało już nie wracać, wróci ze zdwojoną siłą.

Podstawową umiejętnością w małżeństwie, w rodzinie, szerzej w życiu jest umiejętność wybaczania.

Drodzy małżonkowie pamiętajcie – dojrzali ludzie mogą się ze sobą kłócić, ale nie mogą się na siebie obrażać.